Trạm xăng tại Lào đông đúc khi giá xăng có xu hướng liên tục tăng (Ảnh: CafeF)
Theo dữ liệu mới nhất từ doanh nghiệp nhà nước Lao State Fuel Company, tính đến đầu tháng 3/2026, giá xăng RON95 tại thủ đô Vientiane đã vọt lên mức 38.130 kip/lít, trong khi dầu diesel cũng không kém cạnh với 32.860 kip/lít. Dựa trên tỷ giá niêm yết của Ngân hàng Liên doanh Lào – Việt ngày 19/3 (1 đồng tương đương khoảng 0,8097 kip), mức giá này khi quy đổi sang tiền Việt đã chạm ngưỡng 47.000 đồng/lít đối với xăng và hơn 40.000 đồng/lít đối với diesel.
So với thời điểm cuối năm 2025, khi giá xăng chỉ dao động quanh mức 34.000–36.000 đồng/lít, người tiêu dùng Lào đang phải gánh mức tăng trưởng nóng vượt 30% chỉ trong vòng vài tháng. Dữ liệu từ GlobalPetrolPrices cũng xác nhận mức giá 1,7–1,8 USD/lít tại Lào hiện đã vượt xa trung bình toàn cầu, phản ánh sự nhạy cảm cực độ của thị trường nội địa.
Nguyên nhân cốt lõi khiến Lào rơi vào tình thế giá xăng dầu tăng vọt nằm ở sự phụ thuộc gần như tuyệt đối vào nhập khẩu dầu, chủ yếu từ Thái Lan với giá trị nhập khẩu hằng năm vượt mốc 1 tỷ USD. Do không có sản xuất dầu nội địa và phần lớn nhiên liệu phải vận chuyển bằng đường bộ qua biên giới, chi phí logistics tại Lào luôn ở mức cao và cực kỳ dễ tổn thương khi khu vực có biến động.
Thực tế, Lào vào đầu tháng 3/2026 đã chứng kiến một kịch bản căng thẳng. Khi các quốc gia láng giềng bắt đầu cân nhắc hạn chế xuất khẩu để bảo vệ nguồn cung trong nước trước rủi ro Trung Đông, thị trường Lào lập tức xuất hiện tình trạng khan hiếm cục bộ. Tại Vientiane, hình ảnh những dòng người xếp hàng dài chờ đợi, nhiều trạm xăng phải đóng cửa tạm thời hoặc hạn chế định mức bán ra đã trở thành minh chứng rõ nét cho tâm lý lo ngại thiếu hụt đang lan rộng.
Giá dầu thế giới duy trì trên ngưỡng 100 USD/thùng trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông leo thang và nguy cơ đóng cửa eo biển Hormuz, kéo theo tác động lan rộng tới ngành hàng không và các thị trường tài chính toàn cầu (Ảnh minh họa)
Trước tình hình cấp bách, chính phủ Lào đã nhanh chóng triển khai các kịch bản ứng phó tài chính. Theo tờ Vientiane Times, nhà chức trách đang xem xét phương án giảm thuế nhập khẩu đối với xăng RON95 và dự kiến kích hoạt Quỹ bình ổn nhiên liệu với quy mô từ 300 - 600 tỷ kip nhằm hạn chế các cú sốc giá tiếp theo. Song song với đó, các cơ quan chức năng đã tăng cường siết chặt kiểm tra để ngăn chặn hành vi đầu cơ, tích trữ gây bất ổn thị trường.
Không chỉ dừng lại ở các giải pháp tài chính, một chiến dịch thắt lưng buộc bụng quy mô lớn cũng được phát động. Chính phủ kêu gọi người dân và doanh nghiệp hạn chế di chuyển không cần thiết, tăng cường làm việc từ xa và kiểm soát chặt chẽ việc sử dụng phương tiện công. Những biện pháp này cho thấy cuộc khủng hoảng năng lượng đã không còn là vấn đề của thị trường mà đã len lỏi vào từng ngõ ngách của đời sống xã hội.
Về lâu dài, gánh nặng lớn nhất đối với Lào vẫn là chi phí nhập khẩu nhiên liệu ngày càng đắt đỏ. Việc chi hàng tỷ USD mỗi năm cho xăng dầu trong bối cảnh giá thế giới neo cao đang tạo ra áp lực kép, vừa làm xói mòn dự trữ ngoại hối, vừa gây sức ép lên tỷ giá và cán cân thương mại. Khi căng thẳng tại vùng Vịnh chưa được tháo gỡ, thị trường nhiên liệu tại Lào nói riêng và Đông Nam Á nói chung vẫn được dự báo biến động khó lường, mỗi thay đổi của giá dầu Brent đều có thể trở thành “cú sốc” đối với người dân trong khu vực.
Tác giả: Tấn An
Nguồn tin: CafeF
